ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာမအေၾကာင္း

*ဥပါသကာ ဥပါသိကာအေၾကာင္း*

ဥပါသကာ ဥပါသိကာဟူသည္ ရတနာသံုးပါးကို ကိုးကြယ္ဆည္းကပ္ေသာ ဒကာ ဒကာမမ်ားကိုပင္ ေခၚဆိုေသာ ေဝါဟာရျဖစ္ေပသည္၊၊ သရဏဂုံ တည္ေနသူ ၾကီးၾကီးငယ္ငယ္ အမ်ိဳးသားျဖစ္လွ်င္ ဥပါသကာ,အမ်ိဳးသမီးျဖစ္လ်ွင္ ဥပါသိကာဟုေခၚေပသည္၊၊

သာသနာေတာ္ တည္တန္႔ျပန္႔ပြားေရးအတြက္ ဥပါသကာ ဥပါသိကာတို႔၏ အခန္းက႑တာဝန္လည္း အေရးပါလွ၏၊၊ သံဃာေတာ္ရွင္သူျမတ္မ်ားနွင့္ ဓမၼာနုဂၢဟ, ပစၥယာနုဂၢဟအားျဖင့္ အျပန္အလွန္ က်ြန္းကိုင္းမွီ ကိုင္းက်ြန္းမွီ သူ႔တာဝန္ ကိုယ့္တာဝန္ ေက်ပြန္ေအာင္ လက္တြဲထမ္းေဆာင္ၾကရ၏၊၊ သံဃာေတာ္မ်ားနွင့္ ေအးအတူပူအမ်ွ(သမာနသုခဒုကၡ) စိတ္ထားရသူမ်ားျဖစ္သည္။ ပစၥည္းေလးပါးတာဝန္ ထမ္းေဆာင္ရသူမ်ားျဖစ္၍ မိမိပိုင္ပစၥည္းဥစၥာကို ရဟန္းသံဃာမ်ားနွင့္ မခြဲျခားမကန္႔သတ္ဘဲသာတူညီမ်ွ အတူတကြ သံုးစြဲနုိင္ရသူမ်ားလည္းျဖစ္၏ (အပၸဋိဝိဘတၱေဘာဂီ)၊ သံဃာေတာ္မ်ားအတြက္ အျမဲတမ္းေပးလွဴရဲသူျဖစ္ရ၏၊ ေရတြင္းသဖြယ္ ျဖစ္ရ၏၊၊

ဥပါသကာမည္သည္ သာသနာဆုတ္ယုတ္မည့္ အေရးကိစၥေပၚလွ်င္လည္း ေၾကာင့္ၾကမဲ့ မေန၊ သံဃာေတာ္မ်ားနွင့္အတူလက္တြဲ၍ ေဆာင္ရြက္ရ၏၊၊ ယုတ္စြအဆံုး သံဃာေတာ္အခ်င္းခ်င္း မသင့္မျမတ္ျဖစ္သည္ကိုေတြ႕လ်ွင္ပင္ ညီညႊတ္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေပးရသည္၊၊ ေကာသမၺီျမိဳ႕တြင္ ပစၥည္းေလးပါးျဖင့္ အၾကပ္ကိုင္ကာ ညီညြတ္ေစခဲ့ဖူး၏၊၊

ဘုရားရွင္လက္ထက္ေတာ္က စိတၱသူျကြယ္ ဟတၱကအာဠဝကဥဂၢတ စေသာ ဧတဒဂ္ဝင္ စံတင္ထားရေသာ သာသနာျပဳ ဥပါသကာမ်ား၊ ဝိသာခါ, ခုဇၨဳတၱရာ,နႏၵမာတာ စေသာ ဥပါသိကာမမ်ား ရွိခဲ့ၾက၏၊၊

ျမတ္စြာဘုရားရွင္သည္ အနာဂတ္သာသနာအတြက္ ရဟန္းသံဃာေတာ္နွင့္ ရဟန္းမမ်ားနည္းတူ ဥပါသကာနွင့္ ဥပါသိကာမတို႔အားလည္း အားထားေမ်ွာ္လင့္ေတာ္မူ၏၊၊ တာဝန္လည္း ေပးအပ္ေတာ္မူခဲ့၏၊၊ သာသနာ့က်က္သေရေဆာင္ သာသနာ့ဝန္ေဆာင္ ေလးဦးဟု ေခၚသည္၊ ရဟန္းေတာ္မ်ားနည္းတူ တာဝန္ရွိသူမ်ား ျဖစ္သည္ကိုမေမ႔သင့္ၾက၊၊

သာသနာျပဳရာတြင္ ဝိနည္းသိကၡာပုဒ္မ်ားေၾကာင့္ ရဟန္းသံဃာေတာ္မ်ား မဝင္ဆံ့၊ မေဆာင္ရြက္နုိင္ေသာ ကိစၥမ်ားရွိတတ္၏။ ထိုကိစၥမ်ိဳးကို လူဒကာ ဒကာမတို႔က ေဆာင္ရြက္မွသာ ရနုိင္၏။ ဥပါသကာ ဥပါသိကာမတို႔သည္ ရဟန္းေတာ္မ်ားနည္းတူ သာသနာ့တာဝန္မ်ား ရွိျကသည့္အားေလ်ွာ္စြာ ဥပါသကာ ဥပါသိကာမတို႔၌ ရွိသင့္ရွိထိုက္ေသာ ကိုယ္က်င့္တရား၊ ဂုဏ္အရည္အေသြးမ်ား အျပည့္ရွိေအာင္လည္း ျကိုးစားျကရာ၏၊၊

ဥပါသကာ၏ ကိုယ္က်င့္သီလ

ရွင္သာမေဏမွာ ရွင္သာမေဏ၏ သီလရွိ၏။ ရဟန္းမွာ ရဟန္း၏ သီလရွိ၏။ ဥပါသကာမွာလည္း ဥပါသကာသီလရွိ၏။ ျမတ္စြာဘုရားလက္ထက္က မဟာနာမ္သာကီဝင္မင္းသည္ ဥပါသကာတို႔ က်င့္သံုးရမည့္သီလကို ျမတ္စြာဘုရားအား ေမးေလ်ွာက္ခဲ့ဖူး၏။ ျမတ္္စြာဘုရားက-

``ဥပါသကာဟူသည္ သူ႕အသက္ကို သတ္ျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္မႈ၊ သူ႕ဥစၥာကို ခိုးယူျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္မႈ၊ ကာမတို႔၌ မွားယြင္းစြာက်င့္ျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္မႈ၊ လိမ္ညာေျပာဆိုျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္မႈ၊ ေသရည္ေသရက္တို႔ကို ေသာက္စားမူးယစ္ျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္မႈဟူေသာ ငါးပါးသီလနွင့္ ျပည့္စံုရမည္´´ဟု မဟာနာမ္သာကီဝင္မင္းအား မိန္႔ၾကားေတာ္မႈခဲ့သည္။

ဤေဒသနာအရ ငါးပါးသီလသည္ ဥပါသကာတို႔၏ သီလျဖစ္သည္။ ငါးပါးသီလမလံုလွ်င္ အက်င့္သီလရွိေသာ ဥပါသကာမမည္။ အက်င့္သီလရွိေသာ ဥပါသကာျဖစ္ေစရန္ ငါးပါးသီလကို ခါးဝတ္ပုဆိုးကဲ့သို႔ ျမဲျမံစြာ ေစာင့္ထိန္းၾကရမည္ ျဖစ္သည္။

ဥပါသကာ၏ အသက္ေမြးမႈ

ဥပါသကာသည္ အက်င့္သီလ ျပည့္စံုရုံမ်ွျဖင့္လည္း မျပီးေသး၊ အျပစ္ကင္းေသာ အသက္ေမြးမႈလုပ္ငန္းမ်ိဳးကို လုပ္ကိုင္အသက္ေမြးရန္ လိုေပေသးသည္၊၊ ဥပါသကာတို႔ ေရွာင္ၾကဥ္ရမည့္ အသက္ေမြးမႈလုပ္ငန္း (၅)မ်ိဳးရွိေၾကာင္း ျမတ္စြာဘုရား ေဟာၾကားခဲ့၏၊၊ ထို(၅)မ်ိဳးတို႔မွာ-
(၁) လက္နက္ကုန္ ေရာင္းဝယ္ျခင္း၊
(၂) လူကုန္ ေရာင္းဝယ္ျခင္း၊
(၃) အသားကုန္ ေရာင္းဝယ္ျခင္း၊
(၄) ေသရည္အရက္ မူးယစ္ေဆးဝါး ေရာင္းဝယ္ျခင္း၊
(၅) အဆိပ္ကုန္ ေရာင္းဝယ္ျခင္း တို႔ျဖစ္သည္။
ထို(၅)မ်ိဳးတို႔မွာ မိမိသူတပါး ထိခိုက္ပ်က္စီးေစတတ္၍ မတရားေသာ၊ အျပစ္မကင္းေသာ ေရာင္းဝယ္မႈဟုေခၚ၏၊၊

ဥပါသကာ အယုတ္ အျမတ္

ဥပါသကာ၌ ေအာက္ပါအေျခခံအေၾကာင္း (၅)မ်ိဳးရွိေနလ်ွင္ ေဖာက္ျပန္ပ်က္စီးတတ္သည္။ အေျခခံအေၾကာင္း(၅)မ်ိဳးကား-
*(၁) သဒၶါတရားမရွိျခင္း၊
*(၂) သီလပ်က္ျခင္း၊
*(၃) ေကာတုဟလ မဂၤလာေခၚ အထူးအဆန္းမ်ားကို
ၾကီးပြားေၾကာင္း မဂၤလာဟု ယံုျကည္ျခင္း
(ေကာင္းေသာအရာကို ျမင္ရ, ျကားရ, နံ, စား,
ေတြ႕ထိရလ်ွင္ မဂၤလာဟု ယံုၾကည္ျခင္း)
*(၄) ေလာကီမဂၤလာေခၚ အထူးအဆန္းကိုသာ ယံု၍ ကံကို
မယံုၾကည္ျခင္း၊
*(၅) ျမတ္စြာဘုရားသာသနာမွ အျပင္ပ၌ အလွဴခံပုဂၢဳိလ္ကို
ရွာ၍ ဦးစြာ ထိုပုဂၢဳိအား လွဴဒါန္းျခင္း၊ ျမတ္နုိးျခင္း
(သာသနာအျပင္ဘက္မွ သီလမရွိသူကို
တကယ့္အလွဴခံပုဂၢဳိလ္ဟု ထင္မွတ္၍ ထိုပုဂၢဳိလ္ကိုသာ
ေပးလွဴမႈ ျမတ္နုိးမႈ ဦးစြာျပဳ၍ သာသနာကိုမႈေနာက္မွ
ျပဳျခင္း) တို႔ျဖစ္သည္။

ထိုအေၾကာင္းတရား(၅)မ်ိဳးတို႔ကို အေျခခံ၍ ငါးပါးသီလ မလံုျခံဳသူနွင့္ အသက္ေမြးဝမ္းေက်ာင္းမႈ မစင္ၾကယ္ေသာသူကို ပ်က္စီးေသာ ဥပါသကာ (ဥပါသကာပ်က္)ဟု ေခၚဆိုသည္။ ဥပါသကာဒြန္းစ႑ား (ဥပါသကာစ႑ာလ)၊ ဥပါသကာ အညစ္အေၾကး (ဥပါသကမလ)၊ ဥပါသကာ အညံ့စား (ဥပါသကာပတိကိ႒) ဟုေခၚသည္။

ေဖာ္ျပပါ အေၾကာင္းတရား(၅)မ်ိဳးတို႔ကို အျပန္နည္းအားျဖင့္(ေျပာင္းျပန္)ယူ၍ ငါးပါးသီလနွင့္ အသက္ေမြးဝမ္းေက်ာင္းမႈ စင္ၾကယ္လ်ွင္ ျပည့္စံုေသာ ဥပါသကာ(ဥပါသကာေကာင္း)ဟု ေခၚသည္။ ဥပါသကာရတနာ (ဥပါသကရတန)၊ ဥပါသကာပဒုမာ(ဥပါသကပဒုမ)၊ ဥပါသကာ ပု႑ရိက္(ဥပါသကပု႑ရိက)ဟု ေခၚသည္။

ဥပါသကာ ဆုတ္ယုတ္ေၾကာင္း (၇)မ်ိဳး

အဂုၤတၱိဳရ္ပါဠိေတာ္လာ ဥပါသကာ အရည္အခ်င္း ညံ့ဖ်င္းယုတ္ေလ်ာ့ေစတတ္ေသာ အေၾကာင္းအဂၤါ(၇)မ်ိဳးကား-
(၁) ရဟန္းသံဃာေတာ္မ်ားအား ေတြ႕ဆံုဖူးေျမာ္မႈ
ယုတ္ေလ်ာ့ျခင္း၊
(၂) တရားနာယူမႈ၌ ေမ့ေလ်ာ့ျခင္း၊
(၃) ကိုယ္က်င့္သီလ လံုျခံဳေအာင္ မေစာင့္ထိန္းျခင္း၊
(၄) ရဟန္းသံဃာေတာ္မ်ားအေပၚ၌
ၾကည္ညုိမႈအားနည္းျခင္း၊
(၅) ျခဳတ္ျခယ္ေစာင္းေျမာင္းေသာ အျပစ္ရွာလိုေသာ
စိတ္ျဖင့္ တရားနာယူျခင္း၊
(၆) သာသနာအျပင္ဘက္၌ ျမတ္ေသာအလွဴခံပုဂၢဳိလ္ ရွိနုိး
ေျမာ္ကိုးရွာမွီးျခင္း၊
(၇) ကုသိုလ္ေကာင္းမႈ ျပဳလုပ္ေသာအခါလည္း
သာသနာေတာ္အျပင္ဘက္၌သာ ဦးစားေပး ေရွးဦးစြာ
ျပဳလုပ္ျပီး သာသနာေတာ္၌ ေနာက္မွ
ကုသိုလ္ေကာင္းမႈ ျပဳလုပ္ျခင္း တို႔ျဖစ္သည္။

ဥပါသကာျပည့္စံုေၾကာင္း ဥပါသကာအရည္အခ်င္းေကာင္း (၇)မ်ိဳးကိုလည္း အျပန္နည္းအားျဖင့္ မွတ္ယူရာ၏။

ဥပါသကာ ဂုဏ္ရည္(၁၀)မ်ိဳး

မိလိႏၵမင္းၾကီးေမးေလ်ွာက္ေသာ အရွင္နာဂေသနရဟႏၲာ အရွင္ျမတ္ၾကီး မိန္႔ၾကားေတာ္မႈခဲ့ေသာ ဥပါသကာေကာင္းတို႔၌ ရွိရမည့္ဂုဏ္ရည္ (၁၀)ပါးကိုလည္း မွတ္သားသင့္သည္။
(၁) သံဃာေတာ္မ်ားနွင့္ ခ်မ္းသာမကြဲ ဆင္းရဲအတူ ရွိရျခင္း၊
(၂) ျမတ္စြာဘုရား၏ တရားေတာ္မ်ားကိုသာ
အၾကီးအမွႈးထားျခင္း အေလးဂရုျပဳျခင္း၊
(၃) မိမိ၏ စီးပြားဥစၥာအင္အားအေလ်ာက္ ခြဲေဝလွဴဒါန္းျခင္း
(၄) ျမတ္စြာဘုရားသာသနာ ဆုတ္ယုတ္ပ်က္ျပားသည္ကို
ျမင္လ်ွင္ ၾကားလ်ွင္ တည္တံ့ျပန္႔ပြားေအာင္
ၾကိဳးစားအားထုတ္ျခင္း၊
(၅) ေျဖာင့္မွန္ေသာ အယူရွိျခင္း
(၆) ေကာတုဟလကို မဂၤလာဟု မယံုၾကည္ျခင္း
(၇) အသက္ဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ပင္လွ်င္
သာသနာျပင္ပပုဂၢဳိလ္ကို ကိုးကြယ္ရာ ဆရာအျဖစ္
မထားျခင္း၊ မညႊန္ျပျခင္း၊
(၈) ကာယကံ ဝစီကံကို ေစာင့္ထိန္းျခင္း
(၉) အခ်င္းခ်င္း ညီညႊတ္စြာ ေနထိုင္၍ ဝန္တိုမႈ
ျငဴစူေစာင္းေျမာင္းမႈမရွိျခင္း၊ ေကာက္က်စ္စဥ္းလဲမႈ၊
ဝါျကြားပလႊားမႈ ကင္းျခင္း၊
(၁၀) ဘုရား တရား သံဃာကို ကိုးကြယ္ဆည္းကပ္ျခင္း
တို႔ျဖစ္သည္၊၊

ျပဆိုခဲ့ေသာ ကိုယ္က်င့္သီလ,အသက္ေမြးမႈ, ဂုဏ္အရည္အခ်င္းေကာင္းမ်ားနွင့္ ျပည့္စံု၍ အနာဂါတ္သာသနာအတြက္ ျမတ္စြာဘုရားရွင္ လိုလားေတာ္မႈေသာ ဥပါသကာေကာင္း ဗုဒၶဘာသာဝင္ေကာင္း တစ္ေယာက္ျဖစ္ေအာင္ ျကိုးစားၾကရာ၏၊၊